Blue chip và ETF mô phỏng VN30: một bên là cổ phiếu, một bên là rổ
Hai cụm từ blue chip và ETF mô phỏng VN30 hay bị dùng lẫn trong cùng một câu, dù một bên là một cổ phiếu còn bên kia là một quỹ. Bài này tách hai khái niệm theo mô tả trong tài liệu của Sở Giao dịch Chứng khoán TP.HCM (HOSE) về bộ chỉ số, bản factsheet tháng 01/2025. Tiêu chí có thể đã đổi sau mốc này.
Blue chip: cách gọi của thị trường, không phải thuật ngữ trong luật
Trong phần giải thích từ ngữ của Luật Chứng khoán số 54/2019/QH14 không có định nghĩa nào cho từ blue chip. Đây là cách gọi thông dụng để chỉ cổ phiếu của doanh nghiệp vốn hoá lớn, thanh khoản cao, thường thuộc nhóm đầu ngành. Để nắm tiêu chí nhận diện cổ phiếu bluechip, cần đi từ thông tin doanh nghiệp, không dựa vào nhãn gọi.
🔗 Xem thêm: Trái phiếu là gì theo Luật Chứng khoán và ba nhóm thường gặp
Minh hoạ: cổ phiếu blue chip là gì
VN30: một rổ do HOSE xác định
Theo tài liệu HOSE tháng 01/2025, VN30 là chỉ số vốn hoá đo mức tăng trưởng của 30 công ty xếp trên về vốn hoá thị trường và thanh khoản trong rổ VNAllshare. Cách chọn gồm hai bước. Trước hết, mã phải thuộc nhóm đạt 90% giá trị giao dịch tích luỹ của rổ VNAllshare và không bị cảnh báo. Sau đó, 20 cổ phiếu đứng đầu về vốn hoá vào thẳng, còn 10 mã còn lại chọn từ hạng 21 đến 40 theo vốn hoá, trong đó mã đã nằm trong rổ kỳ trước được xét trước.
HOSE rà soát rổ theo định kỳ vào tháng 1 và tháng 7 hằng năm, vì vậy danh sách 30 mã không cố định.
ETF: quỹ đi theo chỉ số
Quỹ ETF là quỹ hoán đổi danh mục, mô phỏng một chỉ số tham chiếu và giao dịch trên sàn như cổ phiếu. Khi một quỹ ETF theo sát VN30, chứng chỉ quỹ đại diện cho phần sở hữu gián tiếp trong cả rổ chứ không phải một mã riêng lẻ.
Minh hoạ: cổ phiếu blue chip là gì
Ví dụ giả định về vốn hoá điều chỉnh free-float
Chỉ số VN30 tính trên vốn hoá điều chỉnh theo tỷ lệ cổ phiếu tự do chuyển nhượng (free-float), không phải vốn hoá thô. Giả sử doanh nghiệp X có vốn hoá 100.000 tỷ đồng và free-float 40%, vốn hoá điều chỉnh là 40.000 tỷ đồng. Doanh nghiệp Y vốn hoá 80.000 tỷ đồng, free-float 80%, vốn hoá điều chỉnh là 64.000 tỷ đồng. Y có vốn hoá thô thấp hơn nhưng trọng số lớn hơn X. Đây là số giả định.
Phần liên quan có thể xem thêm ở bài .
Kết luận
Minh hoạ: cổ phiếu blue chip là gì
Blue chip nói về một cổ phiếu và là cách gọi không có trong luật, còn ETF mô phỏng VN30 nói về một quỹ bám theo rổ do HOSE xác định. Việc thuộc rổ hay không phụ thuộc quy tắc và kỳ rà soát, nên cần kiểm tra thông báo mới nhất của HOSE trước khi dùng nhãn gọi. Nội dung mang tính tham khảo, không phải khuyến nghị đầu tư.
#bluechip #vn30 #etf #kienthucchungkhoan